Ευρώπη

Συνεταιρισμοί και εργατικός έλεγχος στην Ελλάδα του 20ού αιώνα

Η ακόλουθη αναδρομή στην ιστορία του αγροτικού συνεργατισμού και της εργατικής συμμετοχής φέρνει στην επιφάνεια μια ποικιλία μη καπιταλιστικών, εν μέρει, διαδικασιών συλλογικής αυτοδιαχείρισης που λειτούργησαν και λειτουργούν παράλληλα με μια οικονομία της αγοράς η οποία τελεί υπό την κυριαρχία του κράτους και περιλαμβάνει ένα πλήθος μικρών επιχειρήσεων, μια υπο-αναπτυγμένη βιομηχανική παραγωγή και ένα μεγάλο τομέα υπηρεσιών. Στηριζόμενοι στην εποικοδομητική κριτική του «κεφαλαιο-κεντρισμού» διαγράφουμε εδώ το ιστορικό περίγραμμα μιας ετερογενούς οικονομίας που δεν υπάγεται πλήρως σε καμία ενιαία λογική, δύναμη ή κυρίαρχη δομή. read more »

Πέντε ωραίες αυτοδιαχειριζόμενες ιστορίες της πόλης

Μια από τις αισιόδοξες ιστορίες που γεννήθηκαν μέσα στην κρίση είναι και οι αυτοδιαχειριζόμενες, συνεταιριστικές επιχειρήσεις. Στήθηκαν από ομάδες ανθρώπων σε μια προσπάθεια να αντικαταστήσουν την ατομικότητα  και την συσώρρευση κέρδους με τη συλλογικότητα και την αλληλεγγύη.  Κάποιοι άλλοι εργαζόμενοι ανέλαβαν επιχειρήσεις μετά την πτώχευσή τους για να τις λειτουργήσουν με διαφορετικούς κανόνες από ότι γνωρίζαμε μέχρι σήμερα. read more »

Αυτοδιαχειριζόμενα και συνεταιριστικά: Μικρές επαναστάσεις μέσα στην κρίση

«Αυτό που άλλαξε τον κόσμο δεν ήταν η ουτοπία αλλά η αναγκαιότητα» λέει ο Ζοζέ Σαραμάγκου. Όταν η οικονομική κρίση καταρρίπτει τις βεβαιότητες του κυρίαρχου οικονομικού παραδείγματος και καταδεικνύει την ανεπάρκεια και την αδυναμία του να λύσει τα προβλήματα της φτώχειας και των κοινωνικών ανισοτήτων, που φυσικά ο ίδιος δημιούργησε, βρισκόμαστε μπροστά στην ανάγκη για ένα εναλλακτικό παράδειγμα κλείνοντας τα αυτιά στο μότο που πουλάει πολύ τα τελευταία 35 χρόνια ότι εναλλακτική δεν υπάρχει. read more »

Εργασία χωρίς αφεντικά στην Ευρώπη

Στη Γαλλία ένας ελέφαντας έχει γίνει σύμβολο του αγώνα. Το λογότυπο με τον ελέφαντα έγινε γνωστό και ταυτίστηκε με το διάσημο τσάι που παράγεται στη περιοχή της Μασσαλίας για πάνω από 120 χρόνια και οδήγησε στη δημιουργία του εργοστασίου Fralib στο Gemenos, περίπου 20 χιλιομετρα από το κέντρο της πόλης.  read more »

Ποιοι και Γιατί Εχθρεύονται την Αυτοδιαχείριση;

Το εγχείρημα της αυτοδιαχειριζόμενης ΒΙΟΜΕ έχει βρεθεί αντιμέτωπο όχι μόνο με τους “φύσει” και “θέσει” εχθρούς της αυτοδιαχείρισης, τα αφεντικά και το κράτος, αλλά και με δυνάμεις της αριστεράς, κομμουνιστικές και αντικαπιταλιστικές, ακόμη και του αναρχικού κινήματος. Παρά τις διαφορές τους, οι δυνάμεις αυτές φαίνεται να συμφωνούν ως προς το ότι εντός του καπιταλισμού η αυτοδιαχείριση δεν μπορεί παρά να είναι ένα είδος «αυτοεκμετάλλευσης» των εργαζομένων, μια μορφή «συλλογικού κεφαλαιοκράτη». read more »

Εργατικός έλεγχος και αυτοδιαχείριση στην Οκτωβριανή επανάσταση

Ένα βασικό στοιχείο που ορίζει μια κομμουνιστική επανάσταση είναι η παρέμβαση των λαϊκών τάξεων και, κυρίως, των εργατικών που υφίστανται την πιο έντονη καταπίεση από τις εκμεταλλεύτριες καπιταλιστικές τάξεις. Η εξέγερση των εργατικών τάξεων και η γενικευμένη εργατική αυτοδιαχείριση είναι εκ των ων ουκ άνευ προϋπόθεση για την επιτυχία της. Πώς όμως εξελίχθηκε η υπόθεση αυτή στα ιστορικά πλαίσια της Οκτωβριανής επανάστασης; read more »

Εργατική διαχείριση στο Δημόσιο Σύστημα Μεταφορών, 1936-1939 στη Βαρκελώνη

Στα χρόνια που προηγήθηκαν και οδήγησαν στην επανάσταση του 1936 έγιναν δριμύτατοι αγώνες των εργατών – όπως η μεγάλη αλλά ηττημένη απεργία των τραμ το 1935. Ένας αριθμός των αγωνιστών ηγετών της απεργίας είχε μπει στη φυλακή. Με τη νίκη των ελευθεριακών και σοσιαλδημοκρατών στις εθνικές εκλογές του Φεβρουαρίου του 1936, οι φυλακισμένοι συνδικαλιστές απελευθερώθηκαν, και οι εργάτες του συστήματος μεταφορών της Βαρκελώνης άρχισαν να ξαναχτίζουν το σωματείο τους, το οποίο είχε παίξει σημαντικό ρόλο στην πόλη κατά τη διάρκεια των επαναστατικών γεγονότων του ’36. read more »

Βιομηχανική κολλεκτιβοποίηση κατά τη διάρκεια της Ισπανικής Επανάστασης

Αν και ήταν στην ύπαιθρο όπου έλαβε χώρα η μεγαλύτερη αναρχική κοινωνικοποίηση, η επανάσταση έγινε στις μεγάλες και μικρές πόλεις. Σε αυτή την περίοδο σχεδόν 2 εκατομμύρια από τον συνολικό πληθυσμό των 24 εκατομμυρίων εργαζόταν στη βιομηχανία, 70% των οποίων συγκεντρωνόταν στην περιοχή της Καταλωνίας. Εκεί μέσα σε ώρες από τη φασιστική επίθεση οι εργάτες κατέλαβαν υπό τον έλεγχο τους 3000 επιχειρήσεις. Αυτό συμπεριλάμβανε όλες τις υπηρεσίες δημοσίων μεταφορών, ναυσιπλοΐα, ηλεκτρικές και εταιρείες ενέργειας, εργασίες αερίου και νερού, εργοστάσια μηχανών και αυτοκινήτων, ανθρακωρυχεία, τσιμεντοβιομηχανίες, κλωστοϋφαντουργίες και βιομηχανίες χαρτιού, ηλεκτρικών και χημικών προϊόντων, εργοστάσια υαλοποιίας και αρωματοποιίας, τροφίμων και μπυραρίες. read more »